Sneeuwklokjes

Het regent het regent het regent en het houdt maar niet op, de grond is verzadigd van water, de beek stroomt over en de Sneeuwklokjes (Galanthus nivalis) doen niets anders dan bloeien, alsof het doodnormaal is op het water te drijven.

Misschien is het ook wel doodnormaal, dit beekje stroomt bijna ieder jaar over en de Sneeuwklokjes gaan gewoon door met uitbundig bloeien.

Schubvaren

Een oude boerderij die sinds tientallen jaren is verlaten valt in elkaar. In de ruine groeien nu varens, zoals hier de Schubvaren (Asplenium ceterach).

Hij is een klein varentje met tamelijk dikke bladeren die hun donkergroene kleur houden in de winter.

Stenen muren heb je overal. Vooral als ze oud, vervallen en overgroeid met mos en klimop zijn, vormen ze de favoriete habitat voor de Schubvaren.

Als het voorjaar begint ontrolt hij nieuwe bladen die heldergroen zijn. De onderkant van de oudere bladen is bedekt met een bruinige fluwelige massa. Dat zijn de sporangia. Bij droog weer rollen de bladeren zich zijdelings op en is alleen deze onderkant te zien.

Nieuw blad!

Beuk

Beuken (Fagus sylvaticus) zijn niet algemeen in de Périgord. Vroeger waren er meer maar ze zijn verdwenen. Hier en daar zijn er nog wat te vinden, in een verborgen donkere vallei, of zoals hier, op de steile helling aan de linkeroever van de Dordogne. Hier komt maar zelden de zon.

Veel bomen zijn omgevallen. Het bos wordt niet langer onderhouden, de toegang met grote bosbouwmachines is onmogelijk op de steile helling en de prijs van het hout rechtvaardigt niet het omhakken en weghalen van de stammen. De bomen sterven hier een natuurlijke dood.

Een dode boomstam, waarschijnlijk van een Linde, is in de rivier gevallen, en de bladeren van de Beuk vielen er bovenop. In de Périgord groeien de beuken meestal samen met andere loofbomen als Eiken, Haagbeuken, Kastanjes en soms ook de Linde. 

Beuken zijn statige bomen met spectaculaire herfstkleuren. De brons- of koperkleurige bladeren blijven aan de takken tot diep in december.

Alle grote bomen beginnen klein.

Kalkbedstro

Bevroren mist geeft een laagje wit aan alle planten. ook aan het Kalkbedstro (Asperula cynanchica), een plant van stenige plaatsen en kalkgraslanden, die bloeit vanaf het einde van de zomer tot in de winter. Hij houdt van droog warm weer maar verdraagt kennelijk goed de eerste winterkou.

Je kunt niet zeggen dat het een opvallende plant is. Laten we zeggen wat grijzig. De fijne stengels en smalle blaadjes zijn wat grijzig groen, zelfs de witrose bloempjes hebben wat grauws. Blad is er niet veel, de meeste fotosynthese vindt plaats is de stengels.

Zoals bij de meeste planten van de Walstrofamilie (Rubiaceeën) vormen de vier lobben van de buisvormige bloemkroon een kruis, en na de bloei zijn er twee ronde vruchtjes per bloem.

Om er schoonheid in te zien moet je ze van dichtbij bekijken...

... en nog een keer kijken.

Watermuur

Na een koude nacht is de Watermuur (Myosoton aquaticum) niet in topvorm, hij laat het kopje een beetje hangen. Deze kleine plant met witte bloempjes bloeit in de nabijheid van water, zoals hier aan de oever van de Dordogne.

Hij groeit vaak temidden van brandnetels, maar stelt wat meer eisen aan zijn milieu. Allebei houden ze van stikstofrijke grond, maar Watermuur heeft daarnaast een echt vochtige omgeving nodig.

Hij is makkelijk te verwarren met een andere éénjarige met witte bloemen, de Vogelmuur. Dezelfde vorm, hetzelfde soort blad en bloemen. Maar de Watermuur wat groter.

Op de dag van de foto waren de bloempjes nauwelijks open vanwege de ochtendkou. De plant ziet er erg kwetsbaar uit maar desondanks kan hij langdurig bloeien tot diep in de winter.

Paspalum distichum

Dit leuke kleine tropische grasje voelt zich prima in de Périgord. Paspalum distichum (geen Nederlandse naam) groeit op natte plaatsen waar het waterniveau vaak verandert, zoals hier in een dode arm van de Dordogne.

Hij wordt beschouwd als invasief omdat het snel een groot oppervlak kan bedekken. Dank zij zijn snel groeiende uitlopers en omdat hij veel sneller groeit dan andere planten van natte milieux, wint hij van de concurrentie. Paspalum distichum kan niet tegen kou, maar de laatste winters was het niet erg koud. Overigens, wilde eenden eten hem met genoegen.

Tijdens de bloei is hij makkelijk te herkennen, en de bloei duurt lang, de hele zomer door tot in november. Bovenaan iedere halm draagt hij twee aren, elk met donkerrode stempels en meeldraden.

De bladscheden zijn afgeplat en vaak rood aangelopen, met lange witte haren. Er is niet of nauwelijks een vliezig tongetje waar de schede overgaat in het blad.

Duizendblad

Het heeft geregend en het weer is zacht deze maand oktober, dus het Duizendblad (Achillea millefolium) is weer begonnen te bloeien. Hij is een algemene plant van zonnige en grazige plekken zoals weilanden en wegbermen. De planten die nu bloeien hebben kortere bloemstengels dan in de zomer, misschien omdat ze minder tijd hadden om te groeien.

De bloemen lijken in schermen te groeien, de kleine twijgen die de bloemen dragen komen op dezelfde hoogte. Maar bij 'echte' schermbloemen, leden van de familie der Schermbloemigen (Apiaceae) stralen de bloemdragende takjes allemaal vanuit hetzelfde punt bovenaan de stengels, en dat is hier niet het geval. Duizendblad behoort tot een andere familie, de Composieten (Asteraceae).

Kenmerkend voor de Composieten zijn de samengestelde bloemen. Dat wat op een bloem lijkt is in feite een bloemhoofdje opgebouwd uit meerdere kleine lint- en/of buisbloemen. En bij het duizendblad vormen tientallen bloemhoofdjes tezamen een soort scherm. Elk bloemhoofdje heeft drie tot vijf lintbloemen met elk één rond wit kroonblaadje en in hun midden een paar beige buisbloemen. De hoeveelheid bloemen kan aanzienlijk zijn, men had de plant even goed 'Duizendbloem' kunnen noemen zonder onredelijk te zijn.

De bladeren zijn en groot deel van het jaar aanwezig. Bij maaien laten de messen ze onberoerd en later kan de plant nieuwe bloeistengels produceren. De bladeren zijn fijn verdeeld, de naam Duizendblad is evenmin onredelijk.